डोनाल्ड ट्रम्प नेतृत्वको अमेरिकी प्रशासनले क्युबा सरकारमाथि थप कडा आर्थिक प्रतिबन्ध लगाउने उद्देश्यसहित नयाँ कार्यकारी आदेश जारी गरेको छ। यस आदेशले पहिलेदेखि लागू रहेका प्रतिबन्धहरूलाई अझ विस्तार र कडाइका साथ कार्यान्वयन गर्ने संकेत दिएको छ।

आदेश अनुसार अमेरिकाभित्र रहेका नागरिक, संस्था वा अन्य व्यक्तिको नियन्त्रणमा रहेका क्युबासँग सम्बन्धित व्यक्तिहरूका सबै प्रकारका सम्पत्ति र आर्थिक हितहरू रोक्का गरिनेछन्। ती सम्पत्तिहरू अब स्थानान्तरण, बिक्री, भुक्तानी वा अन्य कुनै आर्थिक कारोबारमा प्रयोग गर्न नपाइने व्यवस्था गरिएको छ। यसले क्युबासँग जोडिएका व्यक्ति तथा संस्थाहरूको आर्थिक गतिविधिलाई प्रत्यक्ष रूपमा सीमित गर्नेछ।

नयाँ प्रतिबन्ध विशेषगरी क्युबाको अर्थतन्त्रका प्रमुख क्षेत्रहरूलाई लक्षित गरिएको छ। ऊर्जा, रक्षा तथा सैन्य सामग्री, धातु तथा खानी, वित्तीय सेवा र सुरक्षा क्षेत्रसँग सम्बन्धित व्यक्ति तथा संस्थाहरू आदेशको दायरामा पर्नेछन्। साथै, आवश्यक ठानिएमा अन्य क्षेत्रहरूलाई पनि समावेश गर्न सकिने अधिकार सम्बन्धित निकायलाई दिइएको छ।

यस आदेशको अर्को महत्वपूर्ण पक्ष ‘दोस्रो स्तरको प्रतिबन्ध’ हो। क्युबा सरकार वा प्रतिबन्धित व्यक्ति तथा संस्थासँग आर्थिक कारोबार गर्ने विदेशी व्यक्ति, बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरू समेत कारबाहीको दायरामा पर्नेछन्।

यस व्यवस्थाले क्युबालाई अन्तर्राष्ट्रिय बैंकिङ प्रणालीमा पहुँच गर्न अझ कठिन बनाउने अनुमान गरिएको छ, किनकि अन्य देशका बैंकहरू अमेरिकी कारबाहीको जोखिमका कारण क्युबासँग कारोबार गर्न हिच्किचाउन सक्छन्।

अमेरिकी सरकारले कुनै विदेशी वित्तीय संस्थाले क्युबा सरकारसँग सम्बन्धित व्यक्तिका लागि महत्वपूर्ण कारोबार गरेको पाइएमा त्यसमाथि प्रतिबन्ध, जरिवाना वा अन्य कारबाही गर्न सक्ने अधिकार पनि सुरक्षित राखेको छ। यसले क्युबाको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार र लगानीमा थप अवरोध सिर्जना गर्न सक्ने देखिन्छ।

उक्त आदेश कार्यान्वयनका लागि अमेरिकी विदेश मन्त्रालय र कोष विभागलाई आवश्यक कदम चाल्ने अधिकार दिइएको छ। यसबाट अमेरिकी प्रशासन क्युबामाथि आर्थिक दबाब बढाउँदै आफ्नो नीतिगत लक्ष्य हासिल गर्न इच्छुक रहेको संकेत मिल्छ।

अमेरिकाले क्युबामाथि करिब ६० वर्षभन्दा बढी समयदेखि विभिन्न प्रकारका प्रतिबन्ध लगाउँदै आएको छ। सन् १९६२ मा औपचारिक रूपमा व्यापक व्यापार नाकाबन्दी लागू भएपछि दुई देशबीचको आर्थिक सम्बन्ध लगभग पूर्ण रूपमा अवरुद्ध भएको थियो। बीचमा केही समय प्रतिबन्धहरू खुकुलो पारिए पनि अधिकांश अवस्थामा ती कडा नै रहँदै आएका छन्।

नयाँ कदमले क्युबाको अर्थतन्त्रमा थप दबाब पर्ने सम्भावना रहेको छ। साथै, यसले अमेरिका र क्युबाबीचको राजनीतिक सम्बन्धमा थप तनाव बढाउने र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा विभिन्न प्रतिक्रिया आउने अपेक्षा गरिएको छ।