काठमाडौं। मध्यपूर्वमा पुनः बढेको तनावका कारण कच्चा तेलको मूल्य १०० डलरमाथि पुगेपछि तथा युरोपका देशको वित्तीय अवस्थाबारे चिन्ता कायम रहँदा बुधबार युरोपेली सेयर बजार र युरो दबाबमा परेका छन्।

एमएससीआईको विश्व सेयर सूचकांक ०.२८ प्रतिशतले घटेको छ भने युरोपको स्टक्स ६०० सूचकांक ०.४५ प्रतिशतले ओरालो लागेको छ।

अमेरिकामा नास्डाकको वायदा कारोबार ०.११ प्रतिशतले घटेको छ भने एसएन्डपी ५०० को वायदा कारोबार लगभग स्थिर छ। मंगलबार एसएन्डपी ५०० करिब ०.६ प्रतिशतले बढेर नयाँ उच्च विन्दुमा पुगेको थियो।

प्रविधि कम्पनी केन्द्रित नास्डाक पनि ०.४ प्रतिशतले बढेर नयाँ कीर्तिमान कायम गरेको थियो। डाउ जोन्स औद्योगिक औसत ०.५ प्रतिशतले बढेको थियो।

जापानबाहेक एसिया–प्रशान्त क्षेत्रका सेयरको एमएससीआई सूचकांक ०.५ प्रतिशतले घटेको छ। हङकङ र सिंगापुरका बजारमा आएको गिरावटले यसलाई बढी प्रभावित गरेको हो। यद्यपि उक्त सूचकांक यो महिनामा हालसम्म ०.९ प्रतिशतले बढेको छ।

रेमन्ड जेम्सका अर्थशास्त्री जेरेमी ब्याट्स्टोन–कारका अनुसार चौथो त्रैमासिकको सुरुवाती चरणमै बजारमा सेयर बढ्ने, अमेरिकी बजारको व्यापकता घट्ने, ऋणपत्रको प्रतिफल बढ्ने तथा तेलको मूल्यमा उतारचढाव हुने मिश्रित अवस्था देखिएको छ।

अमेरिकी तेल उत्पादन क्षेत्रमा आएको आँधीका कारण आपूर्ति प्रभावित हुन सक्ने चिन्ता तथा इरानसमर्थित यमनका हुथी विद्रोहीले साउदी अरबमा गरेका आक्रमणका कारण आपूर्तिमा दबाब बढ्ने अनुमानबीच ब्रेन्ट कच्चा तेलको मूल्य १ प्रतिशतले बढेर प्रतिब्यारेल १०१.५८ डलर पुगेको छ।

फ्रान्सको सरकारी ऋणपत्र र सुरक्षित मानिने जर्मन सरकारी ऋणपत्रबीचको प्रतिफल अन्तर पनि बढेको छ। लगानीकर्ताले फ्रान्सेली ऋणपत्र धारण गर्दा माग गर्ने अतिरिक्त जोखिम प्रिमियम मापन गर्ने उक्त अन्तर १३१ आधार अंकमा पुगेको छ। गत साता यो अन्तर झन्डै १६० आधार अंकसम्म पुगेको थियो।

युरोपेली केन्द्रीय बैंकबाट उच्च ब्याजदर कायम रहने अपेक्षा र सन् २०२७ को निर्वाचनअघि बढेको राजनीतिक अनिश्चितताका कारण फ्रान्सको वित्तीय अवस्था सुधार गर्ने क्षमताप्रति लगानीकर्ताको शंका बढेको छ। यसले फ्रान्सेली सरकारी ऋणपत्रमा दबाब बढाएको हो।

नुभिनकी विश्वव्यापी लगानी रणनीतिकार तथा समष्टिगत ऋण प्रमुख लौरा कुपरले सन् २०२७ को निर्वाचन अझै केही महिना टाढा रहेको र फ्रान्सको कमजोर वित्तीय अवस्था नयाँ विषय नभए पनि प्रतिफलदर तीव्र रूपमा बढ्दा लगानीकर्ता ती जोखिमलाई बेवास्ता गर्न कम इच्छुक देखिएको बताएकी छन्।

फ्रान्सको वित्तीय अवस्थाप्रतिको चिन्ता पुनः बढेपछि युरो ०.४७ प्रतिशतले घटेर प्रतिडलर १.१२०८ मा झरेको छ। यसअघि यही साता युरो १७ महिनायताकै न्यून विन्दु प्रतिडलर १.११६१ सम्म झरेको थियो।

युरो क्षेत्रका देशको ऋणपत्रको प्रतिफल अन्तर बढ्दा युरोमाथि थप दबाब परेको छ। यसले युरोपेली केन्द्रीय बैंकबाट मौद्रिक नीति खुकुलो बनाउने अपेक्षा बढाउनुका साथै सरकारी वित्तीय दिगोपनाबारे चिन्ता र युरो क्षेत्रमा आर्थिक विभाजन बढ्ने आशंका पनि बलियो बनाएको छ।

अमेरिकी ऋणपत्रको मागमा लगानीकर्ताको नजर
अमेरिकाको १० वर्षे सरकारी ऋणपत्रको प्रतिफल ३.८ आधार अंकले बढेर ५.३०७ प्रतिशत पुगेको छ।

बुधबार हुन लागेको १० वर्षे अमेरिकी सरकारी ऋणपत्रको लिलामी र बिहीबार हुने ३० वर्षे ऋणपत्रको लिलामीलाई लगानीकर्ताले नजिकबाट हेर्नेछन्। यी लिलामीले अमेरिकी सरकारी ऋणपत्रप्रति लगानीकर्ताको माग कति बलियो छ भन्ने देखाउनेछन्।

मुद्रास्फीति र सरकारी वित्तीय अवस्थाबारे चिन्ताका कारण अगस्टको अन्त्यदेखि अमेरिकी दीर्घकालीन ऋणपत्रमा निरन्तर बिक्री चाप देखिएको छ। यही क्रममा सोमबार दीर्घकालीन ऋणपत्रको प्रतिफल २४ वर्षयताकै उच्च विन्दुमा पुगेको थियो।

अमेरिकी डलरको तुलनात्मक शक्ति मापन गर्ने डलर सूचकांक ०.३३ प्रतिशतले बढेर १०२.१८ पुगेको छ। अघिल्लो कारोबारमा भने यो ०.२७ प्रतिशतले घटेको थियो। जापानी येन ०.१ प्रतिशत कमजोर हुँदै प्रतिडलर १५८.३० पुगेको छ भने पाउन्ड स्टर्लिङ ०.२ प्रतिशत घटेर प्रतिडलर १.३२२८ मा आएको छ।

अमेरिकी केन्द्रीय बैंकले बुधबार सेप्टेम्बर १५–१६ मा भएको मौद्रिक नीति बैठकको विवरण सार्वजनिक गर्नेछ। आगामी केही महिनामा ब्याजदरसम्बन्धी निर्णयबारे संकेत पाउन लगानीकर्ताले उक्त विवरणलाई ध्यानपूर्वक अध्ययन गर्नेछन्।

यसैबीच, यो महिना अमेरिकी केन्द्रीय बैंकले ब्याजदर बढाउने अपेक्षा गर्ने कारोबारकर्ताको संख्या घटेको छ। एक साताअघि करिब ५० प्रतिशत रहेको यस्तो सम्भावना अहिले १९ प्रतिशतमा झरेको छ। सुनको हाजिर मूल्य ०.६ प्रतिशतले घटेर प्रतिऔंस ४ हजार १३५.२८ डलरमा आएको छ।